تاریخچه ی پیدایش کتاب های صوتی و گویا

   (۱ امتیاز دهنده)
تاریخچه ی پیدایش کتاب های صوتی و گویا

تاریخچه پیدایش کتاب های صوتی به چه زمانی باز می گردد و روند ایجاد و تکامل کتابهای صوتی و گویا در دنیا و

در ایران چگونه بوده است ؟ 

به اشتراک بگذارید :

کتاب صوتی  یا گویا چیست ؟

کتاب صوتی (voice book) صدای ضبط شده یک راوی است که متن کامل یک کتاب را قرائت می کند .

از چه زمانی کتاب های صوتی پدید آمدند ؟

در تاریخ 2 آوریل 1878 روزنامه دیلی گرافیک چاپ نیویورک تیر زیر را در سر فصل اخبار مهم خود به عنوان یک خبر

فوق العاده قرار داد :

                                               «گرامافون در خانه برای شما رمان می خواند.»

 

کمتر از یک سال پس از اختراع گرامافون ، موضوع کتاب های گویا در افق دید آینده ترسیم شد ،  هر چند که تا سال 1930

میلادی عملی نگردید .

انسان اولین بار پس از اختراع گرامافون توسط توماس ادیسون در سال 1877 میلادی به توانایی ضبط صدا دست پیدا کرد .

نخستین صدای ضبط شده هم صدای خود ادیسون است که شعری با این عنوان را خوانده است :  

                                                             «مری یک گوسفند کوچک داشت»

                                                          که می توانید صدای او را در اینجا بشنوید...

                       

                               برای دانلود و شنیدن نخستین صدای ضبط شده توسط ادیسون اینجا کلیک کنید .

 

 

 

edison

 شاید برایتان جالب باشد که بدانید یکی از دلایل اصلی ای که خود ادیسون برای اختراع گرامافون مطرح کرده است ،

تولید کتاب های صوتی برای نابینایان بوده است برای این که آن ها خود بتوانند بدون نیاز به دیگران کتاب های مورد

علاقه شان را بشنوند .

کتاب های گرامافونی که به  (talking book)  شهرت داشتند ، از سال 1930 تحت برنامه های دولت ایالات متحده آمریکا

که قصد داشت برای سربازان نابینای آسیب دیده در جنگ جهانی اول مطالبی خواندنی ارائه کند ،  گسترش بیشتری یافتند .

در سال 1931 بنیاد آمریکایی نابینایان (AFB) و کتابخانه کتاب های کنگره ، در پروژه نابینایان بزرگسال ، تولید کتاب های گویا

را با عنوان «کتاب برای نابینایان» کلید زد .

اما این کتاب ها _به علت سهولت استفاده نسبت به مطالعه ی کتاب های معمولی _ به سرعت در بین عموم مردم

محبوبیت پیدا کردند .

نسل اولیه گرامافون ها برای ضبط صدا از سیلندرهای استوانه ای شکلی استفاده می کردند که بعدها به دیسک های

صفحه ای ارتقا یافتند ، در این زمان و تا اوایل دهه  1970 میلادی مطالب زیادی در سیلندرهای گرامافون ضبط و مورد

استفاده قرار  گرفتند ،  اما از آنجا که ظرفیت این استوانه ها محدود بود و گنجایش ضبط صدا در آن ها در نهایت به چهار

دقیقه می رسید ، ایده تولید کتاب های گویا و صوتی به صورت یک کتاب کامل  عملی نگردید .

کم کم ظرفیت این سیلندر ها به دوازده دقیقه رسید اما باز هم این حجم برای تولید کتاب های صوتی طولانی کافی نبود و

برای ضبط یک کتاب ناگزیر به استفاده از چندین سیلندر بودند ، تا جایی که این جمله در بین کاربران اولیه این کتاب ها

رایج شده بود که می گفتند : "ما برای حمل کتاب های گرامافونی خود احتیاج به چرخ دستی داریم."

واژه کتاب صوتی (audio book) از سال 1970 میلادی یعنی از زمانی که نوارهای کاست جایگزین گرامافون شدند

به وجود آمد و با پیشرفت تکنولوژی و اختراع وسایلی مانند ضبط صوت و واکمن ، کتاب های صوتی و تولید آنها 

رواج بیشتری پیدا کرد .

کتاب های صوتی برای کودکان :

فرآیند تولید کتاب صوتی برای کودکان هم اولین بار در اواسط دهه 1950 توسط یک شرکت تراز اول به نام

کتابخانه شنیداری(listening library) آغاز شد که کتاب های صوتی کودک را در بین مدارس ، کتابخانه ها و بیمارستان ها

توزیع می نمود .

 

آغاز دوره جدید برای کتاب های صوتی

رشد اینترنت ، تکنولوژی و پیدایش فرمت های فشرده ی جدید ، سبب افزایش محبوبیت کتاب های صوتی از سال 1990

به بعد شده است ؛  به طوری که در اواسط دهه 1990 میلادی ، در آمد حاصل از تولید کتاب های صوتی به حدود 5/1 میلیارد

دلار در سال رسید .

جالب است بدانید هندوستان یکی از کشورهایی است که نقش مهمی را در ایجاد محبوبیت کتاب های صوتی داشته است ،

به این علت که هند دومین کشور پرجمعیت انگلیسی زبان دنیا و سومین ناشر تولید کتاب های انگلیسی زبان است.

 

از سال 1948 موسسات و بنیادهای بشر دوستانه زیادی در جهان برای نابینایان ، کم بینایان و یا برای افراد دارای

مشکلات دیداریو نیز افرادی که به "خوانش پریشی" دچار هستند ، کتاب های گویا را تولید و ارائه می کنند .

در سال 2004 میلادی محصولاتی دوگانه ارائه شدند که هم شنیداری بوده و هم قابلیت رویت متن نوشته شده را دارند و

در واقع از این زمان بود که ایده ی تولید کتابهای صوتی تصویری نیز محقق گردید .

همچنین اولین وبسایتی که قابلیت خرید اینترنتی کتاب صوتی را فراهم کرده بود در سال   1998 طراحی شد .

در سال 2014 میلادی نیز اولین مدرسه و آموزشکده جهانی برای آموزش هنر و تکنولوژی تولید کتاب های صوتی

در ایالات متحده آمریکا تاسیس گردید .

امروزه با گسترده شدن تکنولوژی و با وجود امکاناتی نظیر CD ، mp3 ، تلفن های همراه هوشمند ، تبلت ها و

سیستم های صوتی اتومبیل ها و ... کاربردهای استفاده از کتاب های صوتی در زمینه های مختلف ، بسیار وسیع تر

شده است .

 در زمینه تجارت کتاب ، استقبال مردم از کتاب های گویا از رشد قابل توجه و بیشتری نسبت به کتاب های فیزیکی

برخوردار شده است ، به طوری که بر اساس گفته انجمن ناشران صوتی در آمریکا و کانادا فروش محصولات صوتی

در سال 2015 میلادی 21 درصد نسبت به سال قبل رشد داشته است .

 

 

کتاب های صوتی و گویا در ایران :

گفته می شود دکتر جواد شکلات خور که خود نابینا بود ، نخستین کسی است که کتابهای صوتی را با هدف پاسخ

به نیاز نابینایان به جامعه ایران معرفی و در راه گسترش آن تلاش نموده است .

بسیاری از منابع ، زمان ورود اولین کتاب صوتی توسط ایشان را به ایران در سال 1929 میلادی (حدود 1308 شمسی )

ذکر کرده اند ، اما با توجه به تاریخچه پیدایش این کتابها در دنیا که پیشتر ذکر گردید ، این موضوع چندان معتبر به نظر

نمی رسد و اگر هم صحت داشته باشد ، به نظر می رسد که زمانهای بسیار کوتاهی از صدای ضبط شده را تولید و

ارائه نموده باشند و شاید نام کتاب صوتی عنوان مناسبی برای آن به حساب نیاید .

همچنین شاید بتوان گفت نخستین کتابهای گویا و صوتی برای کودکان در ایران کتابهای داستانی بودند که بر روی

نوارهای کاست ضبط گردیده و در بین عموم به نوار قصه شهرت داشتند و مورد استفاده کودکان در خانه و یا

مهدهای کودک قرار می گرفتند . 

                                                                                                              مهرناز پورنامداری

 


نظرات خود را با ما درمیان بگذارید

captcha Refresh
captcha Refresh

عضویت در خبرنامه

باعضویت در خبرنامه از آخرین اخبار و تخفیف ها مطلع شوید.

ایمیل خود را وارد نمائید

logo-samandehi